€100.000+ beleggen? Ontvang uw selectierapport. Gratis aanvragen

Lijfrente uitkeren: wat kunt u doen als uw lijfrente vrijkomt?

12 november 2026 Onderwerp: Pensioenen

Komt uw lijfrente vrij, dan krijgt u het geld niet automatisch op uw rekening. U koopt met het opgebouwde kapitaal een uitkering, bij uw eigen aanbieder of bij een andere. U kunt die uitkering laten ingaan, uitstellen tot uiterlijk vijf jaar na uw AOW-leeftijd of het kapitaal in één keer opnemen. Die laatste keuze kost vaak de helft of meer aan belasting en revisierente. Sinds 1 januari 2026 gelden bovendien nieuwe regels voor de uiterste ingangsdatum. Wie een lijfrente met een einddatum in 2025 heeft, moet volgens de Belastingdienst uiterlijk 31 december 2026 de lijfrentetermijnen laten vaststellen of het kapitaal omzetten.

Lijfrente komt vrij

 

Uw lijfrente komt vrij: wat zijn de mogelijkheden?

Een lijfrente kent twee fasen. In de opbouwfase hebt u premie betaald of geld ingelegd, meestal met fiscale aftrek. In de uitkeringsfase zet u het opgebouwde kapitaal om in periodieke uitkeringen, die belast zijn in box 1. Het moment waarop de opbouwfase eindigt, heet het vrijkomen of de expiratie van de lijfrente.

Bij een lijfrenteverzekering staat die einddatum in de polis. Een lijfrenterekening bij een bank of een lijfrentebeleggingsrecht bij een beleggingsinstelling kent geen vaste einddatum zoals een polis, maar wel een fiscale uiterste datum waarop de uitkering moet zijn ingegaan. Banken waarschuwen hun klanten daar niet altijd tijdig voor. Het is daarom verstandig zelf bij te houden wanneer die datum nadert.

Komt het kapitaal vrij, dan hebt u in de kern drie mogelijkheden:

  1. De uitkering laten ingaan, levenslang of tijdelijk.

  2. De uitkering uitstellen, binnen de fiscale termijnen.

  3. Het kapitaal in één keer opnemen. Fiscaal is dat afkoop, met inkomstenbelasting en in beginsel maximaal 20% revisierente.

Veel mensen gaan ervan uit dat de verzekeraar of bank na de einddatum vanzelf gaat uitkeren. Zo werkt het niet. U moet met het kapitaal een uitkering kopen, ook wel omzetten genoemd. Dat mag bij de huidige aanbieder, maar u bent vrij om offertes op te vragen bij andere verzekeraars, banken en beleggingsinstellingen. Het kapitaal gaat dan rechtstreeks van de oude naar de nieuwe aanbieder, zodat de omzetting fiscaal geruisloos verloopt. Hebt u meerdere lijfrentes, dan kunt u die bundelen en er samen één uitkering van kopen.

Wat een lijfrente is en hoe de opbouw werkt, leest u in een los artikel. Dit artikel gaat over de fase waarin het kapitaal vrijkomt en wordt uitgekeerd.

Wanneer kunt u uw lijfrente laten uitkeren?

Voor lijfrentes die onder de Wet inkomstenbelasting 2001 vallen, het zogenoemde nieuwe regime, bepaalt de wet binnen welke grenzen de uitkering moet ingaan. Uw AOW-leeftijd is daarbij het ijkpunt. In 2026 en 2027 ligt die op 67 jaar. Voor latere geboortejaren loopt de AOW-leeftijd geleidelijk op; uw exacte datum vindt u bij de SVB.

Lijfrente uitkeren vóór de AOW-leeftijd

U kunt een lijfrente al vóór uw AOW-leeftijd laten ingaan, maar dan alleen als langlopende oudedagslijfrente. Bij een verzekeraar moet die uitkering levenslang zijn. Bij een bank of beleggingsinstelling moet de uitkering minimaal twintig jaar duren, verhoogd met het aantal hele jaren dat u bij de eerste uitkering jonger bent dan uw AOW-leeftijd. Laat u de uitkering ingaan op 63 jaar en is uw AOW-leeftijd 67, dan loopt een bancaire uitkering dus minstens 24 jaar.

Dat lange uitsmeren levert per jaar een relatief laag bedrag op. Wie de jaren tot de AOW wil overbruggen met een hogere uitkering, heeft twee mogelijkheden uit het overgangsrecht:

  • Kapitaal dat op 31 december 2005 al in een lijfrenteverzekering zat, mag worden gebruikt voor een overbruggingslijfrente. Die stopt uiterlijk in het jaar waarin u 65 wordt, uw AOW-leeftijd bereikt of met pensioen gaat.

  • Kapitaal dat op 31 december 2013 al was opgebouwd, mag vanaf het jaar waarin u 65 wordt worden gebruikt voor een tijdelijke oudedagslijfrente. Hebt u na 2013 niets meer ingelegd, dan geldt dat voor het hele tegoed, inclusief later rendement.

Wie overweegt om eerder te stoppen met werken, kan in het artikel over eerder stoppen met werken nagaan hoeveel vermogen daarvoor nodig is.

Lijfrente uitkeren vanaf de AOW-leeftijd

Vanaf het jaar waarin u de AOW-leeftijd bereikt, ontstaat meer keuze. U kunt dan kiezen voor een tijdelijke oudedagslijfrente van minimaal vijf jaar. Die moet ingaan in het jaar van uw AOW-leeftijd of in een van de vijf jaren daarna. Het jaarbedrag van al uw tijdelijke oudedagslijfrentes samen is in 2026 begrensd op € 27.192. Ligt de uitkering daarboven, dan kunt u het kapitaal splitsen: een deel als tijdelijke uitkering tot de grens, de rest als levenslange of langlopende uitkering.

De levenslange oudedagslijfrente blijft ook na de AOW-leeftijd mogelijk. Bij een bank loopt die uitkering tot u minstens twintig jaar ouder bent dan uw AOW-leeftijd. Begint u later, dan wordt de minimale looptijd dus korter.

Hoe lang kunt u de uitkering uitstellen?

Bent u nog niet van plan om de uitkering te laten ingaan, dan kunt u die uitstellen. Normaal gesproken moet een lijfrente uiterlijk ingaan in het kalenderjaar waarin u vijf jaar ouder wordt dan uw AOW-leeftijd. Sinds 2026 loopt de wettelijke bedenktermijn bij leven tot uiterlijk 31 december van het daaropvolgende kalenderjaar. Binnen deze termijn moet de uitkering volgens de wettelijke voorwaarden worden geregeld. Dit is geen algemene mogelijkheid om de opbouwfase zonder gevolgen onbeperkt te verlengen.

Moment

Voorbeeld: AOW-leeftijd in 2026

Regulier uiterste ingangsjaar

2031

Einde wettelijke bedenktermijn

31 december 2032

Fictieve afkoop bij niet tijdig regelen

1 januari 2033

Uitstel kan fiscaal gunstig zijn. Wie nog werkt of andere inkomsten heeft, betaalt over de lijfrente-uitkering het volle tarief. Na de AOW-leeftijd valt het tarief in de eerste schijf ongeveer de helft lager, omdat u dan geen AOW-premie meer betaalt.

Tijdens het uitstel blijft het kapitaal staan bij de huidige aanbieder of gaat het naar een andere lijfrenterekening of een lijfrentebeleggingsrecht. Een lijfrenteverzekering levert in die periode niet altijd rendement op; vraag dat bij uw verzekeraar na. Een overstap naar een bancaire rekening of een beleggingsrecht kan uitkomst bieden, maar heeft bij een oud-regimepolis gevolgen. Die leest u verderop in dit artikel.

Nieuwe regels vanaf 2026: uiterste ingangsdatum

Met ingang van 1 januari 2026 is de Fiscale verzamelwet 2026 in werking getreden, en daarmee een belangrijke wijziging in de uiterste ingangsdatum. Tot en met 2025 telde de contractuele einddatum van uw lijfrente. Na die datum had u tot 31 december van het jaar daarop om de uitkering te laten ingaan, ook als u nog jaren van uw AOW-leeftijd af zat.

Sinds 2026 telt de einddatum in uw contract niet meer. Het uiterste moment hangt alleen nog af van uw AOW-leeftijd. Volgens het verzamelbesluit lijfrenten van 31 maart 2026 eindigt de bedenkperiode bij leven uiterlijk op 31 december van het kalenderjaar volgend op het jaar waarin u de AOW-leeftijd plus vijf jaar bereikt. Bereikt u die leeftijd in 2032, dan eindigt de bedenktermijn dus uiterlijk op 31 december 2033.

Daar zit wel een uitzondering in die nu actueel is. Heeft uw lijfrente een contractuele einddatum in 2025, dan geldt volgens het standpunt van de Belastingdienst nog de oude wettelijke termijn. U moet uiterlijk 31 december 2026 de lijfrentetermijnen laten vaststellen of het kapitaal omzetten in een andere kwalificerende lijfrente. De eerste betaling hoeft niet noodzakelijk vóór die datum plaats te vinden. Bij overschrijding kan de lijfrente fiscaal als afgekocht worden aangemerkt.

Is de uitkering op de uiterste datum niet geregeld, dan geldt de hele lijfrente op 1 januari daarna als afgekocht. Dat betekent inkomstenbelasting over de volledige waarde en in beginsel maximaal 20% revisierente. Alleen als de vertraging niet aan u te wijten is, kan de Belastingdienst de termijn op verzoek verlengen.

Met het SelectieRapport vergelijkt u gratis meerdere vermogensbeheerders.

Op zoek naar de beste vermogensbeheerder?

Bent u op zoek naar de voor u beste vermogensbeheerder?

Vraag dan gratis en geheel vrijblijvend een SelectieRapport aan. Per e-mail ontvangt u een selectie van goede vermogensbeheerders die het beste passen bij uw persoonlijke situatie, wensen en voorkeuren.

Hoe kunt u uw lijfrente laten uitkeren?

Drie keuzes bepalen de vorm van de uitkering: de looptijd, de uitvoerder en de manier waarop het kapitaal rendeert.

Levenslang, tijdelijk of overbruggingslijfrente

De vormen naast elkaar:

Vorm

Vroegste start

Looptijd

Maximum per jaar (2026)

Levenslange oudedagslijfrente, verzekeraar

Elk moment

Levenslang

Geen

Langlopende oudedagslijfrente, bank of beleggingsinstelling

Elk moment

Minimaal 20 jaar, plus jaren vóór AOW-leeftijd

Geen

Tijdelijke oudedagslijfrente

Jaar van AOW-leeftijd (overgangsrecht: jaar waarin u 65 wordt)

Minimaal 5 jaar

€ 27.192 voor alle tijdelijke lijfrentes samen

Overbruggingslijfrente

Vrij te kiezen

Tot uiterlijk 65, AOW-leeftijd of pensioendatum

€ 63.288

De levenslange uitkering bij een verzekeraar beschermt tegen het risico dat u langer leeft dan uw geld meegaat. Daar staat tegenover dat het restant bij overlijden in principe naar de verzekeraar gaat, tenzij u een nabestaandenlijfrente of contraverzekering meeneemt.

De tijdelijke oudedagslijfrente geeft een hogere uitkering in de eerste jaren na de AOW-leeftijd. Dat past bij wie de uitgaven in de eerste pensioenjaren hoger verwacht, of wie de belastingdruk wil spreiden. Combineren mag: een tijdelijke uitkering tot de jaargrens en een levenslange uitkering met de rest.

De overbruggingslijfrente is alleen mogelijk voor kapitaal dat al op 31 december 2005 in een lijfrenteverzekering zat, en kan uitsluitend bij een verzekeraar worden ondergebracht. Hebt u na 2005 nog premie betaald, dan mag u alleen de waarde op die datum voor de overbrugging gebruiken. Vraag die waarde bij uw verzekeraar op.

Bancaire lijfrente of lijfrenteverzekering

Een verzekeraar betaalt een gegarandeerde uitkering op basis van een vaste rente en de verwachte levensduur. De verzekeraar draagt het langlevenrisico, en dat is precies wat een levenslange uitkering waardevol maakt. Het kapitaal is na aankoop niet meer van u: overlijdt u vroeg, dan blijft het resterende bedrag bij de verzekeraar. Deze sterftewinst valt af te dekken met een nabestaandenlijfrente voor uw partner of een contraverzekering, maar dat verlaagt de uitkering.

Bij een bancaire lijfrente blijft het kapitaal op uw naam staan op een geblokkeerde rekening. De bank keert in vaste termijnen uit tot het saldo op is. Er is geen langlevenrisico verzekerd, maar bij overlijden gaat het resterende recht onder de wettelijke voorwaarden over op de erfgenamen. Kosten en uitkeringen zijn niet rechtstreeks te vergelijken met die van een verzekeraar, omdat een verzekeraar het langlevenrisico overneemt.

Wie een levenslange garantie wil, kiest dus voor een verzekeraar. Wie vererfbaarheid zwaarder laat wegen, komt eerder uit bij een bank. Ook dan blijft het kapitaal fiscaal geblokkeerd en ligt de uitkeringsduur vast binnen de wettelijke voorwaarden.

Sparen of doorbeleggen tijdens de uitkeringsfase

Een bancaire lijfrente kan sparen tegen een vaste of variabele rente. Een lijfrentebeleggingsrecht belegt het kapitaal ook tijdens de uitkeringsfase. Dat heet doorbeleggen. De uitkeringen moeten wel vast en gelijkmatig blijven. Beleggingsinstellingen lossen dat op door de termijnen per periode van maximaal twaalf maanden vast te stellen in euro's, of door uit te keren in beleggingseenheden.

Bij een lange uitkeringsperiode kan doorbeleggen een hoger verwacht rendement bieden dan sparen. Daar staat tegenover dat koersdalingen, vooral in de eerste jaren waarin wordt uitgekeerd, een blijvend negatief effect kunnen hebben op de hoogte en houdbaarheid van de uitkeringen. Bij een tijdelijke uitkering van vijf jaar is die tijd er niet, en is het risico van een koersdaling vlak voor of tijdens de uitkering groter dan het verwachte voordeel.

Ook een vermogensbeheerder kan een lijfrente beleggen, mits die over de juiste vergunning beschikt. De meeste beheerders hanteren een instapbedrag rond € 50.000.

Hoeveel krijgt u uitgekeerd uit uw lijfrente?

De hoogte van de uitkering hangt af van het kapitaal, de looptijd, de rente of het rendement en de kosten. Een rekenvoorbeeld maakt het verschil tussen de vormen concreet.

Rekenvoorbeeld: € 100.000 lijfrentekapitaal (bruto en netto)

Stel, u bent 67, hebt de AOW-leeftijd bereikt en ontvangt al € 30.000 per jaar aan AOW en pensioen. U koopt met € 100.000 een bancaire lijfrente bij een rente van 2,5%. Kosten en heffingskortingen zijn buiten beschouwing gelaten. Het voorbeeld gaat uit van een volledig jaar na de AOW-leeftijd; in het jaar waarin u die leeftijd bereikt, gelden afwijkende tarieven, afhankelijk van de maand.

Vorm

Bruto per jaar

Extra belasting per jaar

Netto per jaar

Tijdelijke oudedagslijfrente, 5 jaar

€ 21.525

€ 6.334

€ 15.191

Langlopende oudedagslijfrente, 20 jaar

€ 6.415

€ 1.145

€ 5.270

De tijdelijke uitkering levert per jaar ruim drie keer zoveel op, maar een groter deel valt in de tweede schijf. De gemiddelde belastingdruk op de lijfrente ligt dan rond 29%, tegenover ongeveer 18% bij de uitkering van twintig jaar. Over de gehele looptijd ontvangt u bij twintig jaar uitkeren in dit voorbeeld meer euro's netto, mede doordat het kapitaal langer rente oplevert. Deze bedragen zijn echter niet gecorrigeerd voor inflatie of voor het feit dat u het geld later ontvangt.

Welke factoren bepalen de hoogte van uw uitkering?

Naast het kapitaal en de rente of het rendement tellen vooral de looptijd en de kosten: hoe korter de looptijd, hoe hoger de uitkering per jaar, en eerste en doorlopende kosten gaan er direct vanaf. Bij een levenslange uitkering via een verzekeraar speelt ook uw leeftijd mee: hoe ouder u bent bij aankoop, hoe hoger de uitkering. Een nabestaandenlijfrente of contraverzekering verlaagt de uitkering.

Waarom loont het om aanbieders te vergelijken?

Kleine verschillen in rente en kosten tellen over een lange looptijd flink op. Bij € 100.000 over twintig jaar levert een rente van 3% in plaats van 2,5% een uitkering op die € 307 per jaar hoger is. Over de hele looptijd is dat ruim € 6.100 bruto.

Uw huidige aanbieder biedt niet per definitie de beste voorwaarden. Vraag daarom altijd meerdere offertes op en vergelijk de netto uitkering na kosten, niet alleen de rente.

Hoeveel belasting betaalt u over een lijfrente-uitkering?

Inkomstenbelasting in box 1

De lijfrente-uitkering valt in box 1, net als loon en pensioen. De bank, verzekeraar of beleggingsinstelling houdt loonheffing in en draagt die af aan de Belastingdienst. In de aangifte inkomstenbelasting geeft u de uitkering op bij pensioenen en andere uitkeringen. Zolang het kapitaal in een lijfrente zit, valt het niet in box 3.

De tarieven in box 1 voor 2026:

Belastbaar inkomen

Tarief vóór AOW-leeftijd

Tarief na AOW-leeftijd (geboren na 1945)

Tot € 38.883

35,75%

17,85%

€ 38.883 tot € 78.426

37,56%

37,56%

Boven € 78.426

49,50%

49,50%

Hebt u de premies destijds niet of maar gedeeltelijk afgetrokken, dan hoeft u over dat deel geen belasting te betalen. Met een saldoverklaring van de Belastingdienst voorkomt u dat de aanbieder te veel inhoudt. Voor premies vanaf 2010 geldt wel een grens: jaarlijks kan doorgaans maximaal € 2.269 aan niet-afgetrokken premies voor alle lijfrentes samen via deze saldomethode worden meegenomen. Voor premies van 2009 en eerder geldt deze beperking niet.

Lijfrente-uitkering naast AOW en pensioen

Na de AOW-leeftijd loont het om de lijfrente zo te plannen dat uw totale inkomen zoveel mogelijk in de eerste schijf blijft. Het verschil tussen 17,85% en 37,56% is groot. Een kleinere uitkering over een langere periode valt vaak volledig in de eerste schijf, terwijl een korte tijdelijke uitkering bovenop AOW en pensioen al snel in de tweede schijf terechtkomt.

Let ook op de heffingskortingen. Verschillende uitkeringsinstanties passen die mogelijk allemaal toe, terwijl u er maar één keer recht op hebt. Laat de korting alleen bij de grootste inkomensbron toepassen, om een naheffing achteraf te voorkomen.

Kunt u uw lijfrente in één keer laten uitkeren?

Dat kan, maar fiscaal is dat afkoop. Bij een lijfrente onder het nieuwe regime is dat in de meeste gevallen een dure keuze.

Afkopen: inkomstenbelasting en revisierente

Bij afkoop telt de volledige waarde in één jaar mee als inkomen in box 1. Daarbovenop betaalt u in beginsel maximaal 20% revisierente over de afkoopsom. Die revisierente compenseert het belastingvoordeel dat u bij de premieaftrek hebt genoten.

Een voorbeeld: u bent 62, verdient € 60.000 per jaar en koopt een lijfrente van € 100.000 af. Het grootste deel van de afkoopsom valt dan in de hoogste schijf. U betaalt ongeveer € 47.300 inkomstenbelasting en € 20.000 revisierente. Netto houdt u zo'n € 32.700 over, terwijl een gespreide uitkering na uw AOW-leeftijd het merendeel tegen 17,85% belast.

Bij afkoop kunnen ook kosten van de aanbieder komen, zoals een boete bij een bancaire lijfrente met vaste rente.

Uitzonderingen: kleine lijfrente en arbeidsongeschiktheid

In twee situaties betaalt u geen revisierente:

  • Kleine lijfrente: in 2026 kan een kleine lijfrente onder voorwaarden zonder revisierente worden afgekocht als de afkoopsom maximaal € 5.513 bedraagt (2025: € 5.429). Voor deze grens worden ook andere nog niet ingegane lijfrentes bij dezelfde financiële instelling meegeteld.

  • Langdurige arbeidsongeschiktheid: u voldoet aan de wettelijke voorwaarden voor langdurige arbeidsongeschiktheid en kunt die onderbouwen, u hebt de AOW-leeftijd nog niet bereikt en u neemt per kalenderjaar niet meer op dan € 51.440, of, als dat hoger is, het gemiddelde van uw inkomen in de twee voorgaande jaren.

Inkomstenbelasting betaalt u in beide gevallen wel.

Afkopen kan financieel aantrekkelijk zijn bij een kleine lijfrente, in een jaar met een laag of negatief inkomen, of bij een oud-regimepolis waarover geen revisierente verschuldigd is. In alle andere gevallen kost afkoop bijna altijd meer dan het oplevert. Wie behoefte heeft aan liquiditeit, kan beter kijken naar een kortere uitkeringsduur binnen de fiscale regels.

Met het SelectieRapport vergelijkt u gratis meerdere vermogensbeheerders.

Op zoek naar de beste vermogensbeheerder?

Bent u op zoek naar de voor u beste vermogensbeheerder?

Vraag dan gratis en geheel vrijblijvend een SelectieRapport aan. Per e-mail ontvangt u een selectie van goede vermogensbeheerders die het beste passen bij uw persoonlijke situatie, wensen en voorkeuren.

Welke regels gelden voor een lijfrente onder het oude regime?

Lijfrenteverzekeringen die zijn gesloten vóór 2001 vallen onder overgangsrecht. Daarbinnen onderscheidt de Belastingdienst twee regimes: polissen van vóór 1992 (Pre Brede Herwaardering) en polissen uit de periode 1992 tot en met 2000 (Brede Herwaardering). Alles wat daarna is gesloten, en elke lijfrenterekening of elk lijfrentebeleggingsrecht, valt onder het nieuwe regime.

Verschillen tussen oud en nieuw regime

Polis van vóór 1992

Polis 1992 tot en met 2000

Nieuw regime (vanaf 2001)

Uiterste ingangsdatum

Geen wettelijke datum

Afhankelijk van polis en overgangsrecht

Ingaan in het jaar van AOW-leeftijd plus vijf jaar; bedenktermijn tot 31 december van het jaar daarna

Revisierente bij afkoop

Nee

Ja, met uitzonderingen

Ja, met uitzonderingen

Uitvoerder

Alleen verzekeraar

Alleen verzekeraar

Verzekeraar, bank of beleggingsinstelling

Telt mee voor maximum tijdelijke oudedagslijfrente

Nee

Nee

Ja

Het oorspronkelijke afsluitjaar is niet altijd voldoende om het fiscale regime vast te stellen. Latere premiebetalingen, poliswijzigingen en omzettingen kunnen gevolgen hebben voor het toepasselijke overgangsrecht. Bij oudere polissen moet daarom de volledige fiscale historie worden beoordeeld.

De oudste polissen geven de meeste vrijheid: geen verplichte ingangsdatum en afkoop zonder revisierente. Voor specifieke polissen van vóór 1992 met een contractuele einddatum ná het jaar van AOW-leeftijd plus vijf jaar blijven bovendien de regels van 2025 gelden, volgens een goedkeuring in het verzamelbesluit lijfrenten van 31 maart 2026. Dat is geen algemene uitzondering voor alle oude lijfrentes.

Waar moet u op letten bij omzetting of uitstel?

De voordelen van een oud-regimepolis blijven alleen behouden zolang het kapitaal bij een verzekeraar staat. Zet u het om naar een bancaire lijfrente of een lijfrentebeleggingsrecht, dan valt het voortaan onder het nieuwe regime. Een omzetting op de ingangsdatum kan geruisloos, maar alleen als de uitkeringen direct na de omzetting ingaan.

Wie de uitkering wil uitstellen en ondertussen rendement wil maken, staat bij een oud-regimepolis dus voor een afweging. Het kapitaal bij de verzekeraar houden betekent de fiscale vrijheid behouden. Een overstap naar een bank of beleggingsinstelling kan meer rendement opleveren, maar dan gelden de termijnen en de revisierente van het nieuwe regime. Laat bij twijfel eerst vaststellen onder welk regime uw polis valt, voordat u iets wijzigt.

Wat gebeurt er met uw lijfrente als u overlijdt?

Uitkering aan partner of erfgenamen

Bij aankoop van de uitkering kunt u uw partner meenemen via een nabestaandenlijfrente. Na uw overlijden ontvangt uw partner dan zelf een uitkering. Is uw partner veel jonger, dan verlaagt dat bij een verzekeraar de uitkering tijdens uw leven.

Zonder zo'n regeling bepaalt de vorm wat er gebeurt. Bij een verzekerde lijfrente zonder nabestaandendekking vervalt het restant aan de verzekeraar. Bij een bancaire lijfrente of een lijfrentebeleggingsrecht gaat het resterende tegoed naar de erfgenamen. Is de uitkering nog niet ingegaan, dan moeten zij uiterlijk op 31 december van het tweede jaar na het overlijden een uitkering laten ingaan. Doen zij dat niet, dan volgt afkoop.

Verschillen tussen bancaire en verzekerde lijfrente

Bancaire lijfrente

Lijfrenteverzekering

Restant bij overlijden

Het resterende recht gaat onder de wettelijke voorwaarden over op de erfgenamen

Vervalt aan de verzekeraar, tenzij nabestaandenlijfrente of contraverzekering

Langlevenrisico

Niet verzekerd

Verzekerd bij levenslange uitkering

Erfbelasting

Een kwalificerende nabestaandenlijfrente is in beginsel vrijgesteld; bij partners kan pensioenimputatie spelen

Afhankelijk van de aanspraak en begunstiging; voor kwalificerende nabestaandenlijfrentes geldt eveneens een vrijstelling

Een bancaire lijfrente is dus beter vererfbaar, maar de erfgenamen erven wel de verplichting om het tegoed als lijfrente te laten uitkeren en de inkomstenbelasting die daarop rust. Neem dit mee in uw estate planning, zeker als het tegoed aanzienlijk is.

Hoe regelt u de uitkering van uw lijfrente?

Met een vaste volgorde voorkomt u dat een termijn verloopt of dat u een uitkering koopt die niet past.

  1. Controleer uw polis en het fiscale regime. Zoek de einddatum, de huidige waarde en het regime op. Vraag bij een oudere polis de waarde op 31 december 2005 en 31 december 2013 op, voor het overgangsrecht.

  2. Bepaal wanneer en hoelang u inkomen nodig hebt. Zet de lijfrente naast AOW, pensioen en ander vermogen. Bekijk in welke jaren u extra inkomen wilt en in welke belastingschijf de uitkering valt.

  3. Vergelijk aanbieders en uitkeringsvormen. Vraag offertes op bij verzekeraars, banken en beleggingsinstellingen. Vergelijk de netto uitkering na kosten, de voorwaarden bij overlijden en de mogelijkheden voor doorbeleggen.

  4. Vraag de uitkering tijdig aan. Een omzetting kost enkele weken tot maanden. Begin ruim vóór de uiterste datum. Had uw lijfrente een einddatum in 2025, zorg dan dat de lijfrentetermijnen uiterlijk 31 december 2026 zijn vastgesteld of het kapitaal is omgezet.

Veelgestelde vragen

Kan ik de lijfrente-uitkering elk jaar laten stijgen?

Ja, binnen de fiscale regels. Bij aankoop kunt u een jaarlijkse verhoging of indexatie afspreken, zolang de termijnen vast en gelijkmatig blijven zoals de wet vereist. Een stijgende uitkering begint wel lager dan een gelijkblijvende uitkering met hetzelfde kapitaal. Bij een lijfrentebeleggingsrecht beweegt de uitkering bovendien mee met het rendement, omhoog of omlaag.

Kan ik mijn lijfrente gebruiken om de hypotheek af te lossen?

Niet rechtstreeks zonder fiscale gevolgen. Het kapitaal in één keer opnemen om af te lossen is afkoop, met inkomstenbelasting en in beginsel maximaal 20% revisierente. Wie wil aflossen, kan beter een tijdelijke oudedagslijfrente laten ingaan en de netto uitkeringen gebruiken voor extra aflossingen. Houd er rekening mee dat aflossen ook de hypotheekrenteaftrek verlaagt.

Kan ik de lijfrente-uitkering schenken aan mijn kinderen?

De lijfrente zelf kunt u niet overdragen; dat geldt fiscaal als afkoop. Wel kunt u de netto uitkeringen die u ontvangt schenken. Voor de ontvanger gelden dan de gewone regels voor schenkbelasting en de jaarlijkse vrijstellingen, die u vindt in het artikel over belastingvrij schenken.

Kan ik meerdere lijfrentes samenvoegen tot één uitkering?

Ja. U kunt de kapitalen uit meerdere lijfrenteverzekeringen, lijfrenterekeningen of lijfrentebeleggingsrechten laten overmaken naar één aanbieder en daar samen één uitkering van kopen. Zolang het geld rechtstreeks van aanbieder naar aanbieder gaat, verloopt dat fiscaal geruisloos. Let op bij een oud-regimepolis: overboeking naar een bank of beleggingsinstelling brengt dat deel onder het nieuwe regime.

Hoe zit het met een oud stamrecht of een gouden handdruk?

Sinds 1 januari 2014 is het niet meer mogelijk een nieuw stamrecht te bedingen. Stamrechten die vóór die datum zijn ontstaan, vallen onder overgangsrecht en kennen eigen regels voor ingangsdatum, looptijd en afkoop, los van de lijfrenteregels in dit artikel. Laat bij een stamrecht uw situatie afzonderlijk beoordelen, bijvoorbeeld met de LijfrenteScan.

Angelo van Nies

door Angelo van Nies

Angelo van Nies is sinds 1988 werkzaam in de financiële dienstverlening en sinds 1999 is hij actief Financieel Planner. Bij Vermogensbeheer.nl helpt hij klanten met hun vermogensplanning. Angelo is tevens specialist in oud- en nieuw regime lijfrentekapitaal, stamrechtkapitaal, Gouden Handdruk-kapitaal, alimentatielijfrente-kapitaal en pensioenvereveningslijfrente-kapitaal. Hij volgde o.a. de postdoctorale opleiding Master of arts in Financial Planning (MFP) aan de UVA, te Amsterdam. Angelo is in het bezit van alle Wft-vergunningen waardoor hij ook op productniveau mag én kan adviseren.

Gerelateerd:

Met het SelectieRapport vergelijkt u gratis meerdere vermogensbeheerders.

Op zoek naar de beste vermogensbeheerder?

Bent u op zoek naar de voor u beste vermogensbeheerder?

Vraag dan gratis en geheel vrijblijvend een SelectieRapport aan. Per e-mail ontvangt u een selectie van goede vermogensbeheerders die het beste passen bij uw persoonlijke situatie, wensen en voorkeuren.